PHP 8.0 – premiera i pierwsze wrażenia z nowych funkcji

PHP 8.0 wyszło oficjalnie 26 listopada 2020. Pisałem o zapowiedziach w lipcu – teraz gdy mam już finalną wersję, czas na pierwsze praktyczne wrażenia. Sprawdzam co działa tak jak obiecywano, co zaskoczyło i na co uważać przy migracji starszych projektów.

Match expression – używam od razu

Match wszedł do mojego kodu niemal natychmiast. Nie tylko dlatego że jest krótszy od switch – przede wszystkim dlatego że rzuca UnhandledMatchError gdy żaden arm nie pasuje. To eliminuje ciche błędy gdzie switch nic nie robił bo zapomniałeś o jednym przypadku:

<?php

declare(strict_types=1);

// Stary kod - switch milczał przy nieznanym statusie
function getStatusLabel(int $status): string
{
    switch ($status) {
        case 1: return 'Aktywny';
        case 2: return 'Nieaktywny';
        // zapomniano o 3 - switch zwraca null, PHP ostrzega, kod idzie dalej
    }
}

// PHP 8.0 - match rzuca UnhandledMatchError przy nieznanym statusie
function getStatusLabel(int $status): string
{
    return match($status) {
        1 => 'Aktywny',
        2 => 'Nieaktywny',
        3 => 'Oczekuje na weryfikację',
        default => throw new \InvalidArgumentException("Nieznany status: {$status}"),
    };
}

Szczególnie przydatny przy mapowaniu stałych Magento – status zamówienia, widoczność produktu, typ atrybutu.

Named Arguments w praktyce – czytelność kodu

Named arguments okazały się bardziej przydatne niż myślałem, ale nie wszędzie gdzie spodziewałem. Największy zysk przy wbudowanych funkcjach PHP z wieloma opcjonalnymi parametrami:

<?php

// Kto pamięta kolejność parametrów array_slice?
$page = array_slice($items, offset: ($currentPage - 1) * $pageSize, length: $pageSize);

// str_contains, str_starts_with, str_ends_with - nowe w PHP 8.0, super czytelne
$sku = 'MG-RED-XL-42';

if (str_starts_with($sku, 'MG-')) {
    echo 'Produkt Magento';
}

if (str_ends_with($sku, '-42')) {
    echo 'Rozmiar 42';
}

if (str_contains($sku, '-RED-')) {
    echo 'Kolor: czerwony';
}

// Zastępuje: strpos($sku, '-RED-') !== false
// Zdecydowanie czytelniejsze

str_contains, str_starts_with, str_ends_with – niedocenione nowości

Przy okazji PHP 8.0 dostaliśmy trzy funkcje, które wyczyszczą połowę warunków z strpos() !== false w istniejącym kodzie. To nie jest wielka filozofia, ale poprawia czytelność każdego dnia:

<?php

// Stare podejście - nieczytelne
if (strpos($url, '/admin') === 0) { /* ... */ }
if (strpos($email, '@example.com') !== false) { /* ... */ }
if (substr($filename, -4) === '.php') { /* ... */ }

// PHP 8.0 - intencja jasna od razu
if (str_starts_with($url, '/admin')) { /* ... */ }
if (str_contains($email, '@example.com')) { /* ... */ }
if (str_ends_with($filename, '.php')) { /* ... */ }

Constructor Promotion w Magento 2 – ostrożnie

Constructor promotion wygląda świetnie w czystym PHP 8.0. W Magento 2 jest jeden haczyk: narzędzia generujące kod (szczególnie starsze wersje setup:di:compile) mogą mieć problem z analizą konstruktorów używających promotion. Bezpieczne podejście to używać promotion w nowych klasach które nie są częścią DI container (value objects, DTO), a w klasach wstrzykiwanych przez Magento trzymać się starego stylu do czasu gdy projekt oficjalnie przejdzie na Magento 2.4.x z pełnym wsparciem PHP 8.0:

<?php

declare(strict_types=1);

// Bezpieczne - DTO/Value Object poza DI
class OrderExportDto
{
    public function __construct(
        public readonly int $orderId,
        public readonly string $status,
        public readonly float $grandTotal,
        public readonly \DateTimeImmutable $createdAt
    ) {}
}

// Ostrożnie - klasa wstrzykiwana przez Magento DI
// Zostaw stary styl dla bezpieczeństwa przy starszych wersjach Magento
class OrderExportService
{
    private OrderRepositoryInterface $orderRepository;
    private \Psr\Log\LoggerInterface $logger;

    public function __construct(
        OrderRepositoryInterface $orderRepository,
        \Psr\Log\LoggerInterface $logger
    ) {
        $this->orderRepository = $orderRepository;
        $this->logger          = $logger;
    }
}

Nullsafe operator – rzeczywiste użycie

<?php

// Realne użycie w Magento - łańcuchy metod które mogą zwrócić null
$countryName = $order
    ?->getShippingAddress()
    ?->getCountryId();

$customerGroupCode = $quote
    ?->getCustomer()
    ?->getGroupId();

// Uwaga - nullsafe nie zastąpi sprawdzenia wyjątków
// getById() rzuca NoSuchEntityException, nie zwraca null
// Tutaj nullsafe nie pomoże - potrzebujesz try/catch
try {
    $product = $productRepository->getById(42);
    $price   = $product->getPrice();
} catch (\Magento\Framework\Exception\NoSuchEntityException $e) {
    $price = 0.0;
}

Fibers – zapowiedź na PHP 8.1

PHP 8.1 (planowany na koniec 2021) zapowiada Fibers – lekkie korutyny umożliwiające asynchroniczne wykonanie kodu bez zewnętrznych bibliotek jak ReactPHP. To fundamentalna zmiana dla PHP jako języka serwerowego, choć dla typowych aplikacji Magento wpływ będzie ograniczony.

Podsumowanie

PHP 8.0 to najlepsza wersja PHP w historii – nie ma co do tego wątpliwości. Match, named arguments, str_contains i nullsafe operator wchodzą do kodu od razu. Union types i constructor promotion wymagają więcej przemyślenia przy integracji z Magento. Migracja z PHP 7.4 jest bezbolesna jeśli projekt nie używa przestarzałych funkcji – uruchom php -l i PHP Compatibility Checker przed aktualizacją.