PHP 7.4 preview – typed properties, arrow functions, spread w tablicach, preloading

PHP 7.4 wychodzi w listopadzie 2019 i przynosi kilka zmian, które realnie wpłyną na codzienny kod. Typed properties to największa nowość – w końcu możemy deklarować typy bezpośrednio przy właściwościach klasy. Do tego arrow functions, operator nullsafe w preprodukcji i kilka pomniejszych usprawnień. Przeglądam zmiany na przykładach.

Typed Properties – nareszcie

Przed PHP 7.4 typy właściwości klas wymuszałeś przez konstruktor i docblock. Od 7.4 możesz deklarować typ bezpośrednio przy właściwości:

<?php

declare(strict_types=1);

class Product
{
    // Przed PHP 7.4 - tylko docblock
    /** @var int */
    private $id;

    /** @var string */
    private $name;

    // PHP 7.4 - typ bezpośrednio przy właściwości
    private int $id;
    private string $name;
    private float $price;
    private ?string $description = null; // nullable z wartością domyślną
    private \DateTimeImmutable $createdAt;

    public function __construct(int $id, string $name, float $price)
    {
        $this->id        = $id;
        $this->name      = $name;
        $this->price     = $price;
        $this->createdAt = new \DateTimeImmutable();
    }
}

Właściwości bez wartości domyślnej są w stanie „uninitialized” do momentu przypisania. Próba odczytu takiej właściwości rzuca Error, a nie zwraca null – to ważna różnica od poprzednich wersji PHP:

<?php

class Broken
{
    public int $count; // brak wartości domyślnej
}

$obj = new Broken();
echo $obj->count; // Error: Typed property Broken::$count must not be accessed before initialization

Arrow Functions – krótszy zapis anonimowych funkcji

Arrow functions (fn() =>) to skrócona składnia dla prostych funkcji anonimowych. Kluczowa różnica względem zwykłych closures: automatycznie przechwytują zmienne z otaczającego scope przez wartość – bez słowa kluczowego use:

<?php

$multiplier = 3;

// Przed PHP 7.4 - use wymagane do dostępu do $multiplier
$multiply = function(int $n) use ($multiplier): int {
    return $n * $multiplier;
};

// PHP 7.4 - automatyczne przechwycenie przez wartość
$multiply = fn(int $n): int => $n * $multiplier;

echo $multiply(5); // 15

// Świetnie sprawdza się w array_map, array_filter, usort
$prices = [29.99, 9.99, 49.99, 14.99];
$discounted = array_map(fn(float $p): float => $p * 0.9, $prices);

$products = [
    ['name' => 'A', 'stock' => 0],
    ['name' => 'B', 'stock' => 5],
    ['name' => 'C', 'stock' => 3],
];

$taxRate = 0.23;
$inStock = array_filter($products, fn(array $p): bool => $p['stock'] > 0);
$withTax = array_map(
    fn(array $p): array => array_merge($p, ['tax' => $p['stock'] * $taxRate]),
    $inStock
);

Spread operator w tablicach

PHP 7.4 rozszerza operator ... na literały tablic. Wcześniej działał tylko przy wywołaniach funkcji:

<?php

$defaults = ['color' => 'red', 'size' => 'M', 'in_stock' => true];
$overrides = ['size' => 'XL', 'price' => 29.99];

// PHP 7.4 - spread w literale tablicy
$product = [...$defaults, ...$overrides];
// ['color' => 'red', 'size' => 'XL', 'in_stock' => true, 'price' => 29.99]

// Przydatne przy scalaniu konfiguracji w modułach
$baseConfig    = ['timeout' => 30, 'retries' => 3, 'debug' => false];
$moduleConfig  = ['debug' => true, 'endpoint' => 'https://api.example.com'];
$finalConfig   = [...$baseConfig, ...$moduleConfig];

Operator ?? w przypisaniach (null coalescing assignment)

Skrót dla często powtarzającego się wzorca „przypisz jeśli null”:

<?php

// Przed PHP 7.4
$data['key'] = $data['key'] ?? 'default';

// PHP 7.4 - skrócony zapis
$data['key'] ??= 'default';

// Praktyczny przykład - inicjalizacja lazy cache
class ConfigCache
{
    private array $cache = [];

    public function get(string $key, callable $loader): mixed
    {
        $this->cache[$key] ??= $loader();
        return $this->cache[$key];
    }
}

Preloading – optymalizacja wydajności

PHP 7.4 dodaje mechanizm preloadingu – możesz wskazać skrypt PHP, który zostanie załadowany raz przy starcie PHP-FPM i pozostanie w pamięci dla wszystkich procesów. Dla Magento 2 to potencjalnie spora oszczędność czasu parsowania plików przy każdym requeście:

// php.ini
opcache.preload=/var/www/magento/preload.php
opcache.preload_user=www-data

<?php

// preload.php - przykład ładowania kluczowych klas
$files = glob('/var/www/magento/vendor/magento/framework/**/*.php');

foreach ($files as $file) {
    opcache_compile_file($file);
}

W kontekście Magento 2 preloading wymaga ostrożności – platforma ma złożony autoloader i duże drzewo zależności. Warto eksperymentować ostrożnie i mierzyć wyniki.

Deprecacje w PHP 7.4

• array_key_exists() na obiektach – użyj property_exists()
• Zagnieżdżone wyrażenia ternarne bez nawiasów – PHP wymusi jawne nawiasowanie
• Dostęp do cudzysłowowych offsetów stringów przez {} – zamiast $str{0} używaj $str[0]

<?php

// Deprecated w PHP 7.4 - zagnieżdżony ternarny bez nawiasów
// $result = $a ? $b : $c ? $d : $e; // błąd - niejednoznaczne

// Poprawnie - z nawiasami
$result = ($a ? $b : $c) ? $d : $e;
// lub
$result = $a ? $b : ($c ? $d : $e);

Podsumowanie

PHP 7.4 to solidna aktualizacja – typed properties porządkują kod klas, arrow functions skracają zapis w operacjach na kolekcjach, a preloading otwiera możliwości optymalizacji wydajności. Jeśli dbasz o czytelność kodu i statyczną analizę przez PHPStan, typed properties to zmiana, na którą warto zaktualizować istniejące klasy.